Snark-u është një krijesë hibride, pak gjarpër (snake), pak kërmill (snail), pak peshkaqen (shark). SNARK – Minoritetet në Përkthim – është një koleksion veprash letrare, përkthime nga gjuhë të rralla.
Pse minoritetet në përkthim?
Pse përkthimi i çdo minoriteti, pa dallim, drejt gjuhëve të mëdha evropiane si frëngjishtja, anglishtja, gjermanishtja, spanjishtja etj., është shumë i rëndësishëm!
Si përgjigje, po sjellim pohimin e Milan Kunderës, në një artikull të New Yorker-it të 1 janarit 2007. Ai e përmbledh çështjen në mënyrë të jashtëzakonshme:
“Duke qenë se francezët nuk e kanë zakon të bëjnë dallimin mes kombit dhe shtetit, shpesh dëgjoj që Kafka të përshkruhet si një shkrimtar çek. Sigurisht, kjo nuk ka kuptim. Edhe pse, që nga viti 1918, ai ishte realisht qytetar i Çekosllovakisë së sapokrijuar, Kafka shkruante vetëm në gjermanisht dhe e konsideronte veten shkrimtar gjerman. Por le të supozojmë për një çast se ai do t’i kishte shkruar librat e tij në çekisht. Sot, kush do t’i njihte ato? Max Brod-it iu deshën njëzet vjet dhe përpjekje të jashtëzakonshme për ta imponuar Kafkën në ndërgjegjen e botës, dhe kjo me mbështetjen e shkrimtarëve më të mëdhenj gjermanë! Edhe sikur një botues pragois të kishte arritur të botonte librat e një Franz Kafke hipotetik çek, asnjë nga bashkëkombësit e tij (domethënë asnjë çek) nuk do të kishte autoritetin e nevojshëm për ta njohur botën me këto tekste të çuditshme, të shkruara në gjuhën e një ‘vendi të largët’ për të cilin ‘ne nuk dimë asgjë’. Jo, më besoni, askush nuk do ta njihte sot Kafkën, askush, nëse ai do të kishte qenë çek.”
Situata është e njëjtë për të gjitha letërsitë që vijnë nga Evropa Qendrore, Evropa Juglindore apo Ballkani Perëndimor.
Pse të quhet SNARK, ky koleksion? Çfarë është SNARK?
Është një krijesë hibride, pak gjarpër (snake), pak kërmill (snail), pak peshkaqen (shark).
SNARK është një kafshë imagjinare e shpikur nga Lewis Carroll, mjeshtër i rrëfimit fantastik, autor i Alice në Botën e Çudirave. Në Gjuetia e Snark-ut, anglezët e mirë nisen një ditë në kërkim të një kafshe që askush nuk e ka parë ndonjëherë.
SNARK? “SNARK-u është një krijesë e veçantë që nuk mund të kapet veçse në një mënyrë të veçantë”, shkruan Lewis Carroll.
Termi SNARK ka hyrë tanimë në gjuhë dhe përdoret zakonisht për t’iu referuar një detyre apo objektivi të pamundur për t’u arritur.
Të vetëdijshëm për vështirësinë për ta mbajtur gjallë këtë koleksion të minoriteteve në përkthim, madje për pamundësinë e kësaj detyre, ne e kemi quajtur atë SNARK.
Kështu, SNARK shpreh njëkohësisht veçantinë dhe vështirësinë e misionit tonë. Ne e vazhdojmë këtë aventurë me dashuri dhe bindje.
SNARK është gjithashtu një Revistë e Pavarur, e cila i kushtohet botimit të minoriteteve në përkthim, e publikuar nga botimet dygjuhëshe Bilingue Éditions.
SNARK do të jetë gjithashtu çmimi për veprën më të mirë letrare, përkthim nga një gjuhë e rrallë. Kjo vepër do të botohet në frëngjisht dhe do të përfitojë nga promovimi në Francë dhe në Evropë.
Ne e vazhdojmë këtë aventurë me dashuri dhe bindje.
Klara Buda, PhD, presidente e Éditions Bilingues.
INSTITUT FRANÇAIS D’ÉTUDES ALBANAISES
klara.buda@egs.edu
#SNARK #minoritetet #përkthim #gjuhë_të_rralla #letërsi #Evropa #Milan_Kundera #Kafka #Max_Brod #gjermanisht #çekisht #identitet #kulturë #Lewis_Carroll #Snark #krijesë_fiktive #fantastike #Alice_në_Botën_e_Çudirave #sfidë #pamundësi #botim #revistë_e_pavarur #edicione_dygjuhëshe #promovim #Francë #Evropë #letërsi_botërore #diversitet_kulturor